Drijvende hotels

Water weerkaatst licht anders dan welk oppervlak op het land ook. Het kaatst, verschuift met de stand van de zon en vult een kamer met een stralende, steeds veranderende energie die geen hotel op het land kan nabootsen. Dat is het basisargument voor drijvende hotels, en het is al overtuigend voordat je ook maar aan het uitzicht hebt gedacht.

De categorie drijvende hotels is breder dan de naam doet vermoeden. Aan de technisch meest geavanceerde kant staan speciaal gebouwde constructies op het water in de Malediven en Frans-Polynesië: architectonische platforms boven koraallagunes, waarbij het water ze tegelijk draagt en omringt. Dit zijn geen boten. Het zijn gebouwen die ervoor kozen om op het water te staan in plaats van op het land, en dat onderscheid bepaalt de hele ervaring.

Echte drijvende constructies – schepen of platforms die kunnen varen, maar meestal permanent of semipermanent aangemeerd liggen – zijn een andere interpretatie. De kustschepen van Havila Kystruten in Noorwegen doen langs de fjordroute ook dienst als drijvend hotel. Door de Ha Long-baai in Vietnam varen traditionele houten jonken die ‘s nachts tussen de kalkstenen karstrotsen voor anker gaan; gasten slapen in hutten met teakhouten lambrisering terwijl de rotsformaties in het donker boven hen uittorenen.

Omgebouwde boten – Nederlandse vrachtschepen, rivierboten in Zuidoost-Azië en Schotse narrowboats – geven het drijvende hotel een authentiek maritiem karakter. Dit zijn schepen met een geschiedenis, hun vorm bepaald door de waterwegen waarvoor ze werden gebouwd, met wisselend designniveau omgebouwd tot echte accommodatie. De rivierboten op de Mekong in Cambodja en de rijkversierde woonboten op het Dalmeer in Kasjmir passen in die traditie.

Woonboten in Europese steden zijn de toegankelijkste variant: permanent aangemeerde schepen in de Amsterdamse grachten, aan de kades van de Seine in Parijs en op de waterwegen van Stockholm, met het gemak van een stadshotel en dat bijzondere perspectief van leven op het water dat geen adres op het land biedt.

De bouw van moderne drijvende hotels is flink geëvolueerd sinds het simpele model van ponton-met-bungalow. Hedendaagse drijvende constructies gebruiken drijfsystemen die zijn ontworpen voor een minimale ecologische voetafdruk: gesloten watersystemen die zuiveren en hergebruiken, zonne- en windenergie, en rompontwerpen die de golfslag in de omringende mariene ecosystemen zo klein mogelijk houden.

De Malediven lopen voorop in duurzame drijvende architectuur, omdat het gebrek aan land de druk heeft opgevoerd om boven de lagune te bouwen in plaats van op het eiland. Verschillende grote resortgroepen bieden inmiddels accommodatie boven en op het water die voldoet aan internationale duurzaamheidscertificeringen, met afval-, energie- en watersystemen die zo zijn ontworpen dat het rif eronder zo min mogelijk last heeft.

De Malediven zijn wereldwijd koploper in luxe drijvende accommodatie; de atollen zorgen voor kalme lagunes die ideaal zijn voor allerlei bouwwerken op het water. In de top van de categorie biedt een resort als Soneva Jani overwatervilla’s van twee verdiepingen, met schuifdaken om naar de sterren te kijken en glijbanen die vanaf het terras rechtstreeks de lagune in gaan.

Bora Bora, Frans-Polynesië is het romantische archetype: overwaterbungalows boven een lagune met ongelooflijke kleuren, de vulkanische top van de Mount Otemanu zichtbaar vanaf elk terras, en een lichtkwaliteit op de Genootschapseilanden die een gouden zachtheid geeft waar fotografen al decennia achteraan jagen.

De Ha Long-baai in Vietnam biedt het drijvende hotel in jonkvorm, in een van de spectaculairste natuurgebieden van Zuidoost-Azië: 1600 kalksteeneilanden die uit smaragdgroen water oprijzen, bevaren door traditionele houten schepen die ‘s nachts in beschutte baaien voor anker gaan. Drijvende lodges op de Mekong en het Tonle Sapmeer in Cambodja brengen gasten naar rivieren die de levensader van het dagelijks leven zijn. De Noorse fjorden herbergen een nieuwe generatie speciaal gebouwde drijvende architectuur: capsules met glazen wanden, verankerd in water van uitzonderlijke diepte en helderheid. Europese rivierwoonboten in Amsterdam, Parijs en Kopenhagen bieden toegang tot de stad met een compleet ander stedelijk perspectief.

Hoe gevoelig je bent voor beweging maakt per type drijvend hotel veel uit. Speciaal gebouwde overwaterbungalows in beschutte lagunes op de Malediven bewegen vrijwel niet merkbaar. Het water is zo beschut en de constructies zijn zo stabiel dat beweging gewoon geen rol speelt. Grote rivierschepen op beschutte waterwegen zijn net zo stabiel.

Omgebouwde boten, kleinere schepen en hotels op getijdenwater of onbeschutte ankerplaatsen kunnen wel duidelijk bewegen, vooral bij wind. Word je snel zeeziek, vraag het hotel dan specifiek naar de stabiliteit in de periode waarin je wilt reizen, want het weer per seizoen maakt daarin veel verschil.

Weinig reiservaringen kunnen tippen aan een zonsopkomst vanaf het terras van een drijvend hotel. De weerspiegeling verdubbelt de hemel, het licht boven water verschilt op elk moment van de dag van dat boven land maar het sterkst op de overgangsmomenten, en omdat er aan de horizon geen land in de weg zit, zie je de volledige boog van de opkomende zon. Op de Malediven zijn zonsopkomst en zonsondergang ongeveer even spectaculair, en of je bungalow aan de oost- of westkant van de lagune ligt, bepaalt welke je het directst meemaakt.

Wil je nog verder het water in, dan zijn onderwaterkamers de ondergedompelde tegenhanger van het perspectief van het drijvende hotel aan de oppervlakte, terwijl overwaterbungalows de verfijnde tropische evolutie van het concept vormen.